Sortowanie ziemniaków przed wysyłką robimy na sortowniku optycznym DOWNS CropVision. Kamery i AI skanują każdą bulwę w 360 stopniach i odrzucają kamienie, bryły ziemi oraz sztuki z wadami, do 100 ton na godzinę. Niżej pokazujemy drogę ziemniaka od kombajnu do odbiorcy, zestawiamy to, co odrzuca maszyna, z tym, co liczą przepisy, i podpowiadamy, jak sprawdzić partię u siebie.
Droga ziemniaka od pola do odbiorcy
Uprawiamy ziemniaki frytkowe i jadalne na Żuławach. Gospodarujemy na ponad 800 ha, w tym na około 400 ha warzyw, i pracujemy na 87 maszynach. Cały proces prowadzimy sami, więc zanim partia wyjedzie do pakowni albo przetwórni, przechodzi przez te etapy:
- Zbiór. Ziemniaki kopiemy samobieżnym kombajnem AVR Puma 3, cztery rzędy naraz, delikatnie dla bulw. Silnik Volvo o mocy 469 KM i zbiornik na 8 ton pozwalają pracować bez przestojów, także nocą.
- Sortowanie optyczne. DOWNS CropVision wyjmuje z partii kamienie, bryły ziemi i bulwy z wadami.
- Kontrola partii. Każdą partię selekcjonujemy pod kątem twardości, koloru i zawartości suchej masy. Badamy ją też na pozostałości pestycydów, metale ciężkie i substancje niebezpieczne dla zdrowia.
- Kalibrowanie i pakowanie. Kaliber i formę dobieramy pod odbiorcę: luzem, w big bagach albo w workach 15 kg, 10 kg i mniejszych.
Co odrzuca sortownik optyczny DOWNS CropVision
Sortownik ogląda całą powierzchnię bulwy, w pełnych 360 stopniach, a nie tylko jej wierzch. Kamery przemysłowe i sztuczna inteligencja oceniają każdą sztukę z osobna. Tak wygląda maszyna w liczbach:
- sortuje: cebulę, ziemniaki i buraki czerwone,
- technologia: kamery przemysłowe i AI, skan 360 stopni,
- odrzuca: kamienie, bryły ziemi oraz sztuki z wadami,
- wydajność: do 100 ton na godzinę.
Duże partie schodzą więc szybko, a do odbiorcy jedzie wyrównany, czysty towar. Budowę i pracę maszyny opisujemy szerzej we wpisie o tym, jak działa sortownik optyczny.
Kamienie i bryły ziemi to nie tylko balast na wadze. W rozporządzeniu o jakości handlowej ziemniaków zanieczyszczenie mineralne opisano jako bulwy zanieczyszczone grudkami ziemi i kamieniami. Według tego samego rozporządzenia w ziemniakach jadalnych bulw zanieczyszczonych mineralnie i organicznie może być najwyżej 1% masy.
Na tym samym sortowniku przechodzi u nas cebula. Jak trzymamy ją w przechowalni na 13 000 ton, opisujemy w przewodniku przechowywanie cebuli.
Jakie wady ziemniaków liczą przepisy
Dla ziemniaków jadalnych progi wad ustala rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, znowelizowane w marcu 2026 roku, i liczy je jako maksymalny udział wagowy bulw w partii.
| Wada w ziemniakach jadalnych | Definicja w przepisie | Limit według rozporządzenia |
|---|---|---|
| Zazielenienie | zielona barwa na ponad 1/8 powierzchni bulwy, w głąb miąższu powyżej 5 mm | łącznie z wadami wewnętrznymi do 2% |
| Wady wewnętrzne | rdzawa, czarna, szara plamistość oraz pustowatość serc | łącznie z zazielenieniem do 2% |
| Zgnilizna | m.in. sucha i mokra zgnilizna, gangrena, zaraza ziemniaka | do 1% |
| Zanieczyszczenia | grudki ziemi, kamienie, części łętów, słomy, chwastów | do 1% |
| Uszkodzenia | mechaniczne lub przez szkodniki, głębiej niż 5 mm | do 3% |
| Parch zwykły | plamy na ponad 1/4 powierzchni bulwy | do 3% |
| Niekształtne | zdeformowane, dzieciuchowate, wrzecionowate | do 3% |
| Za małe | średnica poniżej wymaganej, nie mniej niż 28 mm | do 2% |
| Kiełki | powyżej 3 mm | nie dopuszcza się |
Wszystkie limity procentowe razem, łącznie z bulwami za małymi, niedojrzałymi i innych odmian, nie mogą według rozporządzenia przekroczyć 8% masy partii. Ostrzejszy jest limit łączny dla części z nich: według rozporządzenia w ziemniakach jadalnych bulwy zazieleniałe, z wadami wewnętrznymi, porażone zgnilizną, zanieczyszczone, za małe, z parchem zwykłym i uszkodzone razem nie mogą przekroczyć 6% masy.
Dla przetwórni ważne jest jedno zdanie z początku aktu. Według tekstu jednolitego rozporządzenia jego przepisów nie stosuje się do ziemniaków jadalnych przeznaczonych do przetwórstwa spożywczego. Przy ziemniakach na frytki ta tabela więc nie obowiązuje, a kaliber i formę dostawy dobieramy pod odbiorcę.
Zielone, obite i kiełkujące bulwy
Zielone
Więcej o zazielenieniu w magazynie piszemy przy temacie przechowywanie ziemniaków jadalnych.
Obite
Rozporządzenie liczy bulwę ziemniaka jadalnego jako uszkodzoną, gdy uszkodzenie mechaniczne lub przez szkodniki sięga głębiej niż 5 mm. Najtańszy sposób na obicia to nie robić ich przy zbiorze, dlatego kopiemy kombajnem, który pracuje delikatnie dla bulw.
Kiełkujące
W ziemniakach jadalnych rozporządzenie nie dopuszcza bulw porośniętych kiełkami powyżej 3 mm. Tu nie ma progu procentowego, więc kiełki warto sprawdzić w każdej próbie.
Jak sprawdzić partię ziemniaków po sortowaniu, krok po kroku
- Poproście o bezpłatną próbkę. Wysyłamy ją na życzenie.
- Oddzielcie i zważcie zanieczyszczenia: grudki ziemi, kamienie, resztki łętów i słomy. To najprostszy test tego, jak pracował sortownik.
- Obejrzyjcie bulwy w dobrym świetle ze wszystkich stron i odłóżcie osobno zielone, obite, gnijące i z kiełkami.
- Przekrójcie część bulw i poszukajcie wad wewnętrznych, które rozporządzenie opisuje jako bulwy z rdzawą, czarną, szarą plamistością oraz z pustowatością serc.
- Zmierzcie średnicę: w ziemniakach jadalnych rozporządzenie wymaga średnicy poprzecznej od 35 mm dla bulw okrągłych i okrągłoowalnych oraz od 30 mm dla podłużnych.
- Policzcie udział wagowy każdej grupy i porównajcie go z tabelą wyżej, a przy ziemniakach do przetwórstwa ze specyfikacją z waszej umowy.
Co dyskwalifikuje partię przy rozładunku, opisujemy szerzej we wpisie wady ziemniaków przy odbiorze.
Odmiany, dokumenty i zamówienie
Z frytkowych uprawiamy Innovator i Donata, z jadalnych Twister, Bella Rosa, Joline i Gala. Innovatora odbiera od nas m.in. Farm Frites. Produkujemy w technologii bez pozostałości pestycydów, zgodnie z zasadami Integrowanej Produkcji Roślin, i mamy certyfikaty GlobalG.A.P., GRASP, FSA Gold (Farm Sustainability Assessment) oraz GMP+.
Odmiany i formy dostawy zebraliśmy w ofercie ziemniaki frytkowe i jadalne. Cena jest kalkulowana na podstawie bieżących cen rynkowych, więc podajemy ją po rozmowie o ilości, terminie i formie dostawy. Napiszcie do nas przez formularz kontaktowy.
